Feitenkennis

Feitenkennis is nutteloos, want daarvoor heb je tegenwoordig internet, is de teneur van een stuk over het Platform Onderwijs in Trouw. Een eigenaardige gedachte. Immers, voordat er internet was, was er de bibliotheek – die, tussen twee haakjes, als bijkomend voordeel had dat bizarre aluhoedjesrommel maar zelden in druk verscheen. De truc was vooral weten waar je zoeken moest – maar dat geldt in nog sterkere mate voor het ongefilterde internet. Er is helemaal niet zo veel veranderd.

Feitenkennis is nog net zo belangrijk als in het Stenen Tijdperk. Feiten kennen is an sich niets meer dan een bewijs dat de kenner goed kan leren. Het leggen van verbanden tussen vers opgedane kennis en feiten die je al kent is echter het begin van intelligentie. Maar je kunt geen verbanden leggen tussen feiten die je niet kent, en als jij niet weet waar je naar op zoek bent, kan geen bibliotheek of Google je helpen.

Een voorbeeld. Stel je voor dat ik een blog wil schrijven over bombardementen als militair pressiemiddel. Ik zou dan beginnen met de jarenlange, intense Amerikaanse bombardementen op Noord-Vietnam, waarbij vergeleken de huidige militaire praktijk volledig in het niets valt. Ik weet hoe de bevolking in delen van het land jarenlang onder de grond leefde, terwijl boven hen de puinhopen van hun toch al miserabele dorpjes steeds opnieuw in puin werden gegooid. En hoe zinloos het allemaal is gebleken.

Maar als de termen Rolling Thunder en Linebacker jou al niets zeggen, dan mis je het belangrijkste strategische argument uit de praktijk tegen bombarderen, en schrijf je een artikel op basis van bijvoorbeeld de zogenaamde ‘chirurgische’ luchtaanvallen van na 1989 – waarvoor de technologische basis overigens ook in de Vietnamoorlog is gelegd, maar dat terzijde. En dat wordt dan toch een beetje een onvolledig verhaal waar geen diepte in zit.

Rolling Thunder is kennis die in mijn hoofd zit. Hij zit ook in ‘de computer’, zoals Schnabel het stelt, maar kom er maar eens op als je er nog nooit van gehoord heb. Volgens mij is juist geschiedenis bij uitstek het vak van onderlinge verbanden, maar laat ik niet voor mijn beurt spreken. Een bioloog of econoom zou hetzelfde kunnen zeggen van zijn of haar vakgebied. Er is dan ook een goede reden waarom ik nooit over biologie of economie schrijf: ik weet er geen donder van. Ik heb de feitenkennis niet die als basis zou kunnen dienen voor een verhandeling over de evolutie van ééncelligen of de handel in derivaten.

Feiten zijn de fundamenten van ons denken. Zelfs een antiek schools feitje als “1600, Slag bij Nieuwpoort” had zijn nut, en opent tegenwoordig op internet deuren naar een beter begrip van de gehele Tachtigjarige Oorlog. Het is leuk en aardig om aan de persoonlijke en sociale ontwikkeling van de studenten te werken – prachtig ronkende woorden waar politici verzot op zijn, maar de vraag is of dat een zaak is van de school, en vooral: of dat wel kan zonder feitenkennis.

Advertisements
This entry was posted in Uncategorized and tagged , . Bookmark the permalink.