Die prachtige Nederlandse muziektraditie

Lijstjes, overzichten, ik laat het dit jaar maar aan me voorbijgaan. Maar de grappigste ontdekking die ik in 2013 gedaan heb, wil ik u op de valreep niet onthouden.

Kent u Willy Alberti nog?

Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog maakte hij zijn eerste plaat onder de naam “Willy Alberti Tenore Napolitano”

stelt Wikipedia. Carel ‘Alberti’ Verbrugge was een van de vele Amsterdamse volkszangers die leentjebuur speelde bij de Napolitaanse zangtraditie, en de effecten daarvan zijn tot op de dag van vandaag hoorbaar in het volkse segment van de vaderlandse muziekindustrie.

Wat karakteriseert nu de volksmuziek uit Napels en Nederland? Luister eens naar Maruzzella van de grote Napolitaanse artiest Renato Carosone, bekend van Tu Vuo’ Fa’ Americano (Als You Wanna Be Americano gezongen door onder andere Sofia Loren en Louis Bega). Anders dan in zijn internationaal bekende werk raakte Carosone met Maruzzella aan de ziel van de Napolitaanse muziek.

Luister vervolgens eens naar Innamorarsi van Mauro Nardi, een contemporaine Napolitaanse volkszanger van tweede garnituur die geen nationale bekendheid geniet. Het is behoorlijk slechte, kitscherige synthesizerdreutel voor bruiloften en partijen, maar de Napolitaanse stijl is onmiskenbaar. En niet alleen dankzij het zware en voor mij onverstaanbare dialect.

Het zijn de stembuigingen die het maken. Nardi maakt van het woord innamorarsi (verliefd worden) een achtlettergrepige sierkrul, uitgesmeerd over een hele octaaf. Carosone is wat minder uitbundig met de versieringen – hij is dan ook een veel groter artiest dan Nardi – maar ook hij geeft hier en daar zo’n larmoyant jengeltje weg wat de sfeer bepaalt.

Precies zulke kleine stembuiginkjes, die zangtechnisch overigens helemaal niet makkelijk zijn, karakteriseren sinds de hoogtijdagen van Alberti de Nederlandse volksmuziek. Aan een paar noten van Een trein naar niemandsland van Frans Bauer hebben we (gelukkig) genoeg om te horen wat ik bedoel.

En waar komen die stembuigingen nu vandaan? De muzikaal onderlegde lezer zal het aan Maruzzella met zijn trage ritme al wel gehoord hebben. Het is waarschijnlijk de erfenis van de islamitische geschiedenis van Zuid-Italië. Ze zijn een kenmerk van Arabische traditionele muziek, zoals bijvoorbeeld Ya Tair van de Libanese zangeres Fairouz – maar je hoort het vooral ook in de oproep tot gebed.

En hiermee wens ik alle patriotten fijne kerstdagen toe, met hun Turkse tulpen, hun windmolens uit het Midden-Oosten en hun Arabisch-Nederlandse muziek. Dat u maar temidden van uw naasten in feeststemming de geboorte van een Joodse Palestijn mag herdenken die voor islamieten een belangrijke profeet is.

Advertisements
This entry was posted in Uncategorized and tagged , , , , . Bookmark the permalink.