Het hek en de dam

De Britse journalist en geheim agent van het Zuidafrikaanse apartheidsregime Gordon Winter bezocht in 1968 de in Zuid-Afrika ‘gebande’ activist Isaiah Stein (1931-2011) en zag in zijn werkkamer een frankeermachine staan – een machine die je brieven voorziet van een stempel bij wijze van postzegel. Hij noteerde het registratienummer dat de machine op elke envelop achterliet en al snel fotokopieerde de geheime dienst BOSS alle brieven die Stein naar Zuid-Afrika verstuurde. Langzaamaan werd het netwerk wat Stein vanuit Londen van brieven voorzag, opgerold – geband, dwarsgezeten, vastgezet zonder proces volgens de 90-dagenwet en dergelijke.

Dat was toen. Brieven werden opengemaakt, gefotokopieerd en gelezen omdat de afzender bij het Zuid-Afrikaanse regime bekend stond als een antiapartheidsactivist. Het was natuurlijk onmogelijk om alle post te openen en te controleren, maar toch lijkt de handelswijze van de BOSS nu ongelofelijk tam. Uw post en mijn post wordt immers gecontroleerd (en gekopieerd en bewaard?) zonder dat er enig vermoeden van staatsgevaarlijke activiteit bestaat.

Maar ik heb toch niks te verbergen? Waaruit precies bestond de staatsgevaarlijke activiteit van Isaiah Stein? Hij voerde campagne om zijn land uit internationale sportorganisaties gezet te krijgen. De FIFA, het IOC, dat soort dingen. Daar kwamen geen bommen aan te pas, geen pistolen en zelfs geen massale demonstraties. Maar het regime greep elke internationale sportgebeurtenis aan om de blanke kiezer, en dan vooral de Engelstalige kiezer, ervan te overtuigen dat Zuid-Afrika niets van zijn internationale prestige had verloren. En het regime besloot dus dat Stein subversief was. Een kommunis en misschien zelfs wel een terroris.

Maar ik woon niet in het Zuid-Afrika van de apartheid. Dat klopt. Ceyda Sungur ook niet. Sungur woont in een NAVO-lidstaat, een bondgenoot van de Verenigde Staten, en haar democratisch gekozen premier besloot van de ene dag op de andere dat haar protest tegen het slopen van Gezi Park subversief was. Staatsgevaarlijk. Zou Erdogan’s geheime dienst mailtjes hebben gekregen van de bondgenoot, gefilterd op Taksim, Gezi Parkı of çevik kuvvet? En hoeveel informatie krijgt de inmiddels bijna als naziregime te klassificeren Griekse regering van haar NAVO-partner? Zouden ze mails gefilterd op illegalen, hulp en voedselpakketten krijgen als ze erom vroegen? Of op mensenrechten?

Maar ik woon niet in Griekenland of Turkije. Dat klopt. Toch liggen beide landen een heel stuk dichter bij Nederland anno 2013 dan Zuid-Afrika anno 1968. Maar hier zal zoiets nooit gebeuren. Toch? Hoewel we inmiddels natuurlijk wel een cartoonist van zijn bed hebben gelicht en een opiniemaker naar het bureau hebben gesommeerd. Die hadden ook niks te verbergen.

Het probleem, kortom, is niet een probleem van mensen die iets te verbergen hebben. Het probleem is dat we nooit weten of we iets te verbergen hebben. Als morgen de christengekkies aan de macht komen in de VS, gaan ze mails van atheïsten verzamelen. Als overmorgen de Extreemlinkse Alliantie van Gutmenschen aan de macht komt in Nederland, gaan ze mails opslaan waarin de woorden kutmarokkaan of multikul voorkomen – laat ik die blonde dwaas en zijn bruinhemdjes nu maar eens niet als voorbeeld nemen. Wat vandaag nog mag, is morgen subversief. En zelfs dat hoeven ze je niet eens te vertellen, want weet u waar ze nu op filteren?

Ik niet.

Advertisements
This entry was posted in Uncategorized and tagged , , , . Bookmark the permalink.

4 Responses to Het hek en de dam

  1. Norman says:

    Uiteindelijk blijft het allemaal mensenwerk, dus ook de beslissing om bepaalde woorden wel en andere niet te filteren. Niet voor niets zijn ze in China heel creatief geworden in het bedenken van woorden die nog precies zeggen wat men wil zeggen, maar niet meer herkenbaar zijn voor filters. Wat dat betreft zijn veel van de mensen die beslissen over welke woorden in het filter moeten niet de meest creatieven onder ons. Als ze dat wel waren geweest dan hadden ze wel begrepen dat filteren zinloos is als bekend wordt dat er gefilterd wordt.

    • Krek. says:

      Dit lijkt mij wat naïef. De mensen die besluiten op welke woorden te filteren zijn juist uiterst creatief. Bij de NASA huren ze echt niet alleen sukkels in. En ze worden geholpen door slimme software die verbanden legt waar jij dacht die verbanden te vermijden. Nu al kunnen ‘amateur’-hackers in een paar uur vele duizenden ingewikkelde wachtwoorden ontcijferen.

      Bovendien hoeven ze niet op bepaalde woorden te filteren zodra ze weten welke mensen ze in de gaten moeten houden. Als een reeds verdachte subversief mailt: “De koe staat in de wei” snappen ze heus wel dat dit niet over vee gaat.

  2. Krek. says:

    Zei ik NASA? Dat was natuurlijk om filters in het ootje te nemen.

  3. Daan says:

    Rusland is ook niet zo ver, daar is het nu per wet verboden om homofiel te zijn, los van de mensen daar die nu allemaal weer terug de kast in moeten, kan ik me zo voorstellen dat ze je als je vanuit Nederland toevallig een vakantie geboekt hebt naar Moskou je ook heel goed moet afvragen wat de geheime dienst daar al van je geaardheid weet.

    Als men echt kwaad wilt gebruikt men andere kanalen(tor) en met de juiste encryptie en een hoop ruis hebben de diensten toch echt het nakijken, degenen die ze nu weten te pakken zijn degenen die redelijk onschuldig bezig zijn, zoals demonstranten en kritisch denkenden, de echte aanslagplegers, de grote ‘gevaren’ die weten dat ze moeten opletten en weten ook hoe ze dat moeten doen.

Comments are closed.