Heldendom

We’re nothing  / And nothing will help us (David Bowie, Heroes)

Ik bedacht me laatst dat ik van niemand een fan ben, en dat ik geen helden heb. Fandom is me te religieus van aard. Je kent ze wel, mensen die fan zijn van Lou Reed en dus Metal Machine Music in de kast hebben staan. Want het is een album van Lou Reed, al is het grotendeels ongenietbare noise en bovendien een zwakke reprise uit 1975 van wat in 1968 nog avant garde was, toen Reed met de Velvet Underground White Light/White Heat uitbracht. En dus moet je het hebben, en moet je het verdedigen, al luister je er nooit naar. Ik luister graag naar Lou Reed, maar ik ben geen fan.

Oscar Pistorius was een held in Italië. Zijn strijd om op de Olympische Spelen te mogen uitkomen werd door miljoenen in dit sportgekke land gevolgd. Zijn doorzettingsvermogen en zijn ijzeren wil moesten als voorbeeld dienen voor de jonge mensen van een land waar succes vaker afhangt van wie je kent dan van wat je kunt. Het is allemaal heel erg nobel, en wellicht zult u nu denken dat je zijn prestaties en zijn misdaad los van elkaar moet zien.

Dan zijn we het oneens. Het is heel wel mogelijk dat Pistorius een onuitstaanbare doordrammer is. De journalisten die hem aan de kijker presenteerden, wisten dat wellicht omdat ze hem achter de schermen meemaakten, maar ze vertelden het niet om de droom niet te verstoren, en zo leerden we hem kennen als een sympathiek lachende Zuidafrikaan. Het is mogelijk dat dezelfde kracht die hem ertoe dreef om tòch hardloper te worden en tòch naar Olympische eer te streven, hem er ook toe bracht om zijn vriendin te vermoorden. He did not take ‘no’ for an answer. Die ambitie die we zo bewonderden, blijkt ineens niet zo mooi meer. De drive van de sportman blijkt ineens een fatale psychische afwijking.

Nee, je zoekt in mijn huis tevergeefs naar helden. Lou Reed is een onuitstaanbare hufter en Metal Machine Music wil ik niet hebben. Sportprestaties vind ik al snel getuigen van ongezond veel zinloze ambitie. In de politiek bestaan al helemaal geen helden – wie dat nog niet begrepen heeft, moet eens een paar jaar hier komen wonen. En helden in oorlogen zijn voornamelijk waaghalzen die het overleefd hebben. Eigenlijk zijn helden een beetje eng. En heldenvereerders ook.

 

Advertisements