Respect!

‘Op een ethische manier met politici omgaan’. Dat was gisteravond de kern van wat Naema Tahir betoogde bij Pauw en Witteman. Want politici zijn bezig met ‘de meest belangrijke beslissingen in onze samenleving’ en hun taak wordt ‘verziekt’ door journalisten die ‘allerlei belachelijke brutaliteiten’ naar voren brengen.

Ek verwerp dit met die minagting wat dit verdien, om maar eens een rechtse staatsman – de Afrikaner B.J. Vorster – aan te halen. Tahir betoogt min of meer een terugkeer naar het verleden, toen je nog overal in huis schone handdoeken ophing voordat de dokter op huisbezoek kwam, toen de plaatselijke kinderlokker nog Mijnheer Pastoor werd genoemd en toen ministers en staatssecretarissen nog excellentie heetten.

Hoe zij het werk van de politiek op een voetstuk plaatst en daar respect, ja zelfs ontzag voor vraagt, doet ernstig denken aan de situatie in Italië, waar respect voor de Instituties van de Staat eisen een bijna Pavlov-achtige rechtse reactie is op al diegenen die te kritisch zijn. En waar afgevaardigden, senatoren, ministers en staatssecretarissen met de titel Onorevole – “Eerbiedwaardige” – worden aangesproken.

Tot 22 januari 2011, toen hij in cassatie definitief werd veroordeeld tot zeven jaar gevangenisstraf voor concorso esterno in associazione di tipo mafioso – zeg maar het als niet-maffialid bijdragen aan georganiseerde misdaad – werd senator Salvatore Cuffaro dus aangesproken als “Eerbiedwaardige”. Al was hij door zowel de rechtbank als het hof reeds veroordeeld. En hij is de enige Onorevole niet die ongeveer zo eerbiedwaardig is als een bankovervaller – dat weet iedere Italiaan.
Dit paternalistische gesmijt met titels heeft wel het effect dat discussies over zowel inhoud als vorm veel moeizamer verlopen. Politici wanen zich oppermachtige halfgoden en journalisten mogen kruimels rapen buiten het parlementsgebouw. In Italië hoef je als politicus helemaal geen respect te verdienen – je kunt het afdwingen op grond van je ‘gewichtige’ functie en je connecties bij de kranten en omroepen waar de journalisten voor werken.

Die kant willen we niet op. Een Nederlandse politicus is geen halfgod maar een aanspreekbare persoon, geen excellentie maar mijnheer of mevrouw. De nadelen zijn inderdaad dat ook de Rutgers je kunnen aanspreken, en dat er een relatie tussen pers en politici lijkt te zijn ontstaan die iets te close is. Toch kan een goed politicus respect en afstand creëren zonder de hulp van commissies om ongewenste sujetten te weren, en zonder terug te vallen op titulatuur en hooghartigheid.

Voor Onorevole Salvatore Cuffaro moet in Nederland geen plaats zijn.

Advertisements

3 Comments

  1. belangrijk is te weten dat mevrouw tahir uit een traditioneel milieu komt, waar men respect voor de autoriteit met de paplepel kreeg ingegoten. wat mij steeds meer opvalt is dat mensen uit niet westerse culturen absoluut niet doorgronden hoe diep de scepsis in onze westerse cultuur verankerd ligt. diezelfde scepsis lag ten grondslag aan de secularisatie van europa. elke autoriteit, of die nu uit de politiek of de religie komt, dient zijn/haar aanspraak op de macht te rechtvaardigen. lukt dit niet, dan zouden hij of zij dienen op te stappen. het probleem nu is dat veel politici lichtgewichten zijn. hoe kan men daar nu respect voor opbrengen? respect dwingt men af door daden, niet door de status die men denkt te hebben.

    1. Je kunt het op “niet-westerse cultuur” gooien, maar Italië is westers en mijnheer Kinneging is een autochtone Nederlander. Ik geloof dat de scepsis richting de politiek in Italië maar ook in een land als Pakistan juist veel hoger is dan in het wat naïeve Nederland.

  2. scepsis is nooit de drijfveer geweest van de middenklasse, die per definitie traditioneel is, dat wil zeggen trouw allereerst aan de eigen belangen. niet westerse culturen zijn doorgaans veel traditioneler dan de westerse cultuur die alle oude verbanden heeft vernietigd. ik bedoelde met milieu ook daadwerkelijk milieu, de omgeving waarin men opgroeit. en wat de onderkaste betreft in de derde wereld, die staat met de rug tegen de muur, heeft niets te verliezen en zal in de toekomst de grote vijand blijken van het westers imperialisme. in nederland speelt nog mee dat wij altijd een burgerlijke cultuur hebben gekend, en geen adellijke.

Comments are closed.