Gerontocratie

In Cuba is het plan opgevat om de afdeling geriatrie van de Partido Comunista de Cuba langzamerhand te sluiten – de rebellen van 1959 zijn inmiddels tachtigers. De PCC wil natuurlijk vooral voorkomen dat de onvoorziene dood van een leider tot een machtsvacuüm zal leiden. Ik verwacht dan ook geen jonge leiders zoals de achtentwintigjarige Kim Jong-Un want communistische landen zijn berucht paternalistisch. Grotere Broer weet het altijd beter.

En niet alleen communistische landen. Italië is het Europese oudemannenland bij uitstek. President Napolitano is 86 jaar oud. Premier Mario Monti is 68. Ter vergelijking: de Duitse president Wulff is 52 en kanselier Merkel 57; De Franse president Sarkozy is 57 en premier Fillon eveneens; de Britse premier Cameron is 45 en Mark Rutte is 44. President Napolitano is dan ook het oudste staatshoofd van de Europese Unie. Koningin Elizabeth II van Groot-Brittannië (85) is de op één na oudste; de Griekse president Karolos Papoulias (82) is derde.

De leiders van de belangrijkste politieke partijen zijn Silvio Berlusconi (75), Umberto Bossi (70), Pier Luigi Bersani (60), Gianfranco Fini (60), Pierferdinando Casini (56) en Nichi Vendola (53) – die laatste twee worden dan ook nog altijd als jong gezien. In Nederland zijn alle fractievoorzitters in de Tweede Kamer, met uitzondering van Job Cohen (64) en Maxime Verhagen (55), jonger dan vijftig.

Het paternalisme van de Italiaan is vastgelegd in de kieswet. Hoewel iedere Italiaan van achttien jaar of ouder actief stemrecht heeft, geldt voor kandidaten voor de Kamer van Afgevaardigden een minimumleeftijd van vijfentwintig en voor de Senaat een minimumleeftijd van veertig. Italianen die jonger zijn dan vijftig, kunnen niet tot president van de republiek worden verkozen. En diegenen die ik hierover spreek, vinden dat heel vanzelfsprekend. Een jonge president, zo lijkt men te denken, verdient geen respect.

Matteo Renzi (37), de populaire, sociaaldemocratische burgemeester van Florence, riep alle politici van het tijdperk-Berlusconi al eens op om te vertrekken. Ook die van zijn eigen partij. Renzi is een unicum – eerder al was hij president van de provincie Florence. Maar de reacties op de burgemeester liegen er niet om: komiek Maurizio Crozza (51) imiteert hem met een enorme teddybeer in zijn handen die hij zijn loco-burgemeester noemt. “Het land moet worden heropgebouwd”, zegt Crozza als Renzi. “Hoe zou ik het land weer opbouwen? Met Lego.” Het is grappig maar het gaat geen moment over de inhoud.

Deze Italiaanse patriarchie leidt natuurlijk tot een fundamenteel conservatief land waar veranderingen enorm traag op gang komen. De hoeveelheid ambtenarenbureaus zonder computer die ik al heb gezien, is niet te tellen. Twitter (sinds 2006) werd in een praatprogramma deze week nog als iets nieuws besproken – de voormalige minister van Binnenlandse Zaken Maroni (56) glimlachte schaapachtig en zei dat hij 140 tekens te weinig vond om zijn gedachten uit te drukken. In Italië ben je al een enorm vooruitstrevende jongen als je, zoals Maroni, op Facebook zit.

De Cubanen hebben groot gelijk om de partijtop te verjongen. Zij kunnen dat, per decreet. Soms is het jammer dat Italië democratisch is.

Advertisements
This entry was posted in Uncategorized and tagged , , , , . Bookmark the permalink.